موجود است . صمغ اين درخت تند بوى است . بَطَنَ - - بُطُوناً و بَطْناً : پنهان شد ، - بَطْناً الأَمْرَ : باطن امر را شناخت ، - الوَادِيَ : به درون دره آمد ، - هُ و لهُ : بر شكم او زد ، - بُطُوناً و بَطَانَةً : شكم او بزرگ شد . بَطُنَ - - بَطَانَةً : شكم گنده شد . بُطِنَ - بَطَناً : به درد دل دچار شد . بَطَّنَ - تَبْطِيناً الثوبَ : براى جامه آسترى ساخت ، - الدَّابَّةَ : شكم بند ستور را بست . البَطْن - ج بُطُون و أَبْطُن و بُطْنَان : شكم . اين واژه بر خلاف ( الظَّهْر ) است ، درون هر چيزى ؛ « بَطْنُ الأَرْضِ » : زمين فرو رفته و گود ؛ « الْقَتِ الدّجَاجةُ ذا بَطْنِها » : مرغ تخم گذاشت ؛ « صَاحَتْ عَصَافِيرُ بَطْنِهِ » : گرسنه شد . البَطَن - دل درد . البَطِن - شكم گنده . البِطْنَة - پُر خورى . البُطُولَة - مص ، مسابقه‌ى قهرمانى ورزش ؛ « بُطُولَةُ الْعَالَم » : قهرمانى جهانى ؛ « دَوْرُ البُطُولَةِ » : قهرمان اول داستان . البَطِيءْ - م بَطِيئَة ، ج بِطَاء : كند ، سست . اين واژه ضد ( السَّرِيع ) است . البَطِيحَة - ج بَطَائِح : آبراهه‌ى فراخ سيل كه در آن شن و سنگريزه باشد . البِطَّيخ - ( ن ) : اين گياه از رشته‌ى ( القَرْعِيَّات ) است . هندوانه ، - الأَصْفَر ( ن ) : خربوزه . البُطَين - شكم كوچك ، مصغر ( البَطْن ) است ، - ( ع ا ) : هر يك از دو حفره‌ى داخلى قلب كه در مقابل ( الأُذَيْن ) دهليز قلب مىباشند . اين دو حفره يكى ( البُطَينُ الأيْمن ) و ديگرى ( البُطَيْنُ الأَيْسَر ) مىباشند . البَطِين - شكم گنده ، مترادف ( الْبَطِن ) است ، پُر ؛ « كِيسٌ بَطِينٌ » : كيسه‌ى پُر . بَعَّ - - بَعّاً الماء : آب را بسيار ريخت . البُعَاد - دور ، مترادف ( الْبَعِيد ) است . البَعَاع - باران كه در ابر است ؛ « الْقى السَّحَابُ بَعَاعَهُ » : ابر باران خود را فرو ريخت ، آذوقه و متاع . البُعْبُع - ج بَعَابع : رؤياى ترسناك كه در خواب بينند ، آنچه كه هولناك ولى خيالى باشد . البَعْبَعَة - شتاب در سخن گفتن ، باز گوئى بعضى آوازها . بَعَثَ - - بَعْثاً و تَبْعَاثاً هُ : او را به تنهائى فرستاد ، او را بر انگيخت و به خشم در آورد ؛ « بَعَثَهُ مِنْ نَومِهِ » : او را از خواب بيدار كرد ؛ « بَعَثَهُ عَلى الشّيءِ » : او را وادار به انجام آن كار كرد ، - بِهِ : او را با ديگرى فرستاد ، - المَيْتَ : مرده را بر پاى داشت ، - روحَ الْحَيَاةِ فِيهِ : او را زنده كرد ، - بَعَثاً : از خواب بيدار شد . البَعْث - ج بُعُوث : لشكر ، ارتش ، هر قومى كه فرستاده شوند ؛ « البُعُوث » : هيئتهاي اعزامى ، نمايندگان اعزامى ، قيامت ؛ « يَومُ البَعْثِ » : روز قيامت . البِعْثَة - نمايندگان اعزامى ؛ « بِعْثَةٌ عَسْكَرِيَّة » : هيأت نظامى ؛ « بِعْثَةٌ ثقَافِيَّة » : هيأت فرهنگى . بَعْثَرَ - بَعْثَرَةً هُ : آن را پراكنده ساخت ، آن را زيرو رو كرد . بَعَجَ - - بَعْجاً البطنَ : شكم را شكافت ، - الأَرضَ آباراً : در آن زمين چاههاى بسيار كند ، - المَطَرُ الأَرضَ : ريزش سخت باران سنگهاى زمين را آشكار كرد . بَعَّجَ - تَبْعِيجاً المطرُ في الأرض : ريزش سخت باران سنگهاى زمين را آشكار كرد . بَعُدَ - - بُعْداً : نابود شد و مرد ، روى گردان شد . اين واژه ضد ( قَرُبَ ) است دور يا پنهان شد . بَعَّدَ - - تَبْعِيداً هُ : او را دور كرد . اين واژه ضد ( قَرَّبَ ) است . البُعْد - ج أَبْعَاد : دورى . ضد ( القُرْب ) است ؛ « بُعْداً لَهُ ! » : رانده شود ، مسافت ؛ « عَلى بُعْد » و « عَنْ بُعْدٍ » : مسافت دورى ، رأى و حزم ؛ « بُعدُ الشقَّة » : دورى مسافت ؛ « بُعدُ الهِمَّة » : همت بلند ؛ « بُعْدُ الصِّيت » : بلند آوازه‌گى ؛ « بُعدُ النَّظَرِ » : بصيرت در امور ؛ « بُعْدُ نُقْطَتَيْنِ على كُرَة » ( ه ) : كوچكترين دو قوس دايره‌ى بزرگ كه از دو نقطه مىگذرد ؛ « بُعدُ المُسْتَطيل » ( ه ) : درازا و پهناى مستطيل ؛ « بُعْدُ نُقْطَتَيْنِ » ( ه ) : خط مستقيم ميان دو نقطه مانند خط 1 - دميان ب - ج . 1 ب د ج بَعْدُ - ظرف زمان است و متضادّ ( قَبْلُ ) كه معمولًا اضافه مىشود . و هرگاه اضافه نشود مبنى بر ضم يا منصوب با تنوين مىگردد مانند « بَعْدُ » و « بَعْداً » و « مِن بَعْدُ » و « فيما بَعْدُ » ؛ « أمّا بَعْدُ » : بمعناي ( ثُمَّ ) است ، و گاهى به معناى « حَتّى الآن » است : تاكنون مىآيد ؛ « لم يَأْتِ بَعْدُ » : هنوز يا تاكنون نيامده است ؛ « هو بَعْدُ صَغِيرٌ » : او هنوز كوچك است . بَعْدَ - ظرف زمان است به معناى ( بَعْدُ ) ؛ « بَعْدَ ذَلِكَ » : سپس ، اضافه بر آن ؛ « بَعْدَ انْ » : پس از آن . البَعِد - للمفرد و الجمع : هلاك شونده ، دور . اين واژه ضد ( الْقَرِئِب ) است . بَعِرَ - - بَعَراً الجملُ : شتر جوان بزرگسال شد . بَعَّرَ - تَبْعِيراً المِعَى : سلاخ پشكل را از ميان روده‌ى شتر در آورد . البَعْر - ج أَبْعَار : پشكل جانوران سَپَل دار و سم دار . البَعْرَة - ج بَعَرَات : واحد ( البَعْر ) است . بَعْزَقَ - بَعْزَقَةً هُ : آن چيز را پراكنده ساخت . بُعِض - الرجُلُ : پشه آن مرد را آزرد . بَعَّض - تَبْعِيضاً هُ : آن چيز را ريز ريز كرد . البَعْض - ج أَبْعَاض من الشيءِ : يك جزء از چيزى ؛ « بَعْضُ الْعُلَمَاءِ » : يكى از دانشمندان . بَعَل - - بَعَالَةً و بُعُولَةً تِ المرأَةُ : آن زن شوهردار شد ، - الرَّجُلُ لِلْمَرْأةِ : آن مرد شوهر آن زن